TOÀ GIÁM MỤC ĐÀ LẠT.

  09 Nguyễn Thái Học

  Đà Lạt – Lâm Đồng.

   ********************

 

THƯ CHUNG MÙA CHAY  NĂM 1980.

 

 

Kính gửi: Anh Em Linh mục,

Tu sĩ Nam Nữ,

Và toàn thể Giáo dân Giáo phận Đà Lạt.

 

 

                  Anh Chị Em thân mến!

 

          1, Chúng ta đang đi đến cao điểm của Mùa Chay. Tuần lễ Thánh và tam nhật Vượt qua đã gần. Các cử hành phụng vụ mỗi ngày một thêm trọng đại. Tự nhiên chúng ta cảm thấy tâm hồn rạo rực, muốn có những tâm tình và đời sống thích hợp với các mầu nhiệm cao cả, mỗi năm được diễn tả cách đặc biệt trong những ngày hồng phúc này. Chúng ta đang muốn đổi mới tâm hồn và con người để tham dự thật sự mầu nhiệm Vượt qua của Đức Giêsu Kitô Chúa chúng ta.. Người đã hi sinh bản thân trong mầu nhiệm Thánh giá để mở đường phục sinh cho những ai theo Người đi vào một cuộc sống mới, dẫn đến hạnh phúc chân thật. Hết thảy chúng ta đều muốn canh tân tâm hồn và đời sống, như để sống lại trở thành người Kitô hữu mới. Không như vậy, lễ nghi canh thức Phục sinh sẽ diễn ra ở ngoài chúng ta và không chia sẻ cho chúng ta ơn sống lại – cứu độ của Chúa.

 

          2, Nhưng Mùa Chay không chỉ nhằm đổi mới tâm hồn và đời sống mỗi người. Có thể nói, Đức Giêsu Kitô chịu chết và sống lại trước hết là để sinh ra dân mới gọi là Hội Thánh của Người, hầu những ai được kêu gọi làm con cái Thiên Chúa đều phải sinh ra và lớn lên nhờ lòng Hội Thánh Mẹ. Thế nên, khi Đức Giêsu Kitô muốn dùng Mùa Chay và lễ Phục Sinh mỗi năm để đổi mới tâm hồn và đời sống các tín hữu, thì Người càng tha thiết muốn canh tân Hội Thánh để ơn cứu độ và sự sống mới của Người được dễ đến với các tâm hồn qua thừa tác vụ  của một Hội Thánh trong sáng hơn. Do đó, trong Mùa Chay chúng ta phải có một thao thức nồng nàn đối với tập thể Hội Thánh chúng ta, và cụ thể là đối với những hình ảnh xã hội của Hội Thánh ấy.

          Anh Em Linh mục với các hội đồng giáo xứ có trách nhiệm nhờ Nước Thanh Tẩy và các quyết tâm thánh thiện của Phụng vụ Vượt qua, rửa mới bộ mặt Giáo xứ là Hội Thánh ở địa phương nên trong sáng hơn nhờ ánh sáng Phục sinh của Chúa. Các cộng đoàn tu sĩ cũng nhờ thời gian thuận lợi cử hành Mầu nhiệm Vượt qua mà xem lại chứng tá của cộng đoàn mình là “đèn để trên cao” cho người ta nhận ra khuôn mặt của Hội Thánh Chúa Kitô. Còn anh chị em giáo dân hãy nhớ, gia đình của mình là tế bào xã hội đầu tiên của Hội Thánh ở trần gian. Anh chị em có trách nhiệm làm cho gia đình được thánh hóa hơn nhờ các Mầu Nhiệm Vượt qua đang cử hành, để đời sống gia đình của anh chị em xứng đáng với sự đánh giá của một thánh Phaolô khi dùng hình ảnh gia đình để diễn tả tương quan giữa Đức Giêsu Kitô và Hội Thánh của Người.

 

          3, Thế mà một gia đình thánh thiện trước hết phải có Thiên Chúa ở giữa mình. Người Việt Nam của chúng ta thật có lí khi đặt bàn thờ ở gian giữa. Nhưng, đặt nơi xứng đáng không chưa đủ, bàn thờ còn để toát ra sự sống. Và cũng như trong các Thánh đường, bàn thờ của Hội Thánh chúng ta ban sự sống bằng cách công bố Lời Chúa và cử hành Mầu nhiệm Thánh Thể, thì nơi bàn thờ trong các gia đình cũng phải dành cho Kinh ThánhThánh giá một địa vị nổi bật, vì Kinh Thánh luôn kêu mời người ta mở đọc Lời Chúa; và Thánh giá nhắc nhở mầu nhiệm Chúa xả thân cứu đời. Chắc chắn bàn thờ gia đình nào cũng đã có Thánh giá; nhưng có lẽ nhiều nhà còn phải có thêm một quyển Kinh Thánh nữa, để đời sống đức tin của chúng ta luôn bắt nguồn từ lời Chúa và luôn được Lời Chúa hướng dẫn.

 

          Tuy nhiên, thiếu thốn những đồ thờ phượng can thiết ấy vẫn không phải là tội. Gia đình có đạo sẽ đắc tội thiếu sót nghĩa vụ thánh thiện, khi không cùng nhau cầu nguyện và cầu nguyện chân thật. Chính Đức Giêsu Kitô đã phán: khi nào có hai người hợp nhau cầu nguyện nhân danh Người thì đã có Người ở giữa họ. Thiên Chúa sẽ ở giữa những gia đình biết hợp nhau cầu nguyện nhân danh Đức Giêsu Kitô, tức là với tất cả tâm tình của Người. Người đã luôn luôn muốn nghe lời Thiên Chúa Cha để mến yêu, vâng phục và thi hành Thánh ý Ngài. Chúng ta cũng hãy đổi mới việc cầu nguyện trong các gia đình, dành cho việc đọc và nghe lời Kinh Thánh một địa vị quan trọng hơn nữa, kèm theo việc kiểm điểm đời sống gia đình và xã hội theo giáo lí vừa nghe, rồi xin ơn thi hành các quyết tâm mới mẻ. Như vậy gia đình sẽ dễ trở nên thánh thiện hơn và sự thánh thiện này thay đổi bộ mặt của gia đình ngay cả trong các tương quan xã hội.

 

          4, Quả vậy, ai đọc Kinh Thánh nhiều mà không thấy Sách Thánh như là diễn tiến một lịch sử cứu độ? Thiên Chúa đã lựa chọn một gia đình, biến gia đình ấy nên một Dân Tộc, giáo dục và đổi mới Dân Tộc ấy nên Hội Thánh ngày nay, để Hội Thánh tiếp tục kế hoạch cứu độ của Thiên Chúa giữa lòng lịch sử của tất cả thế giới. Gia đình được tuyển chọn đã phải phấn đấu vất vả để duy trì giao ước với Thiên Chúa. Và phương thế hiệu nghiệm họ đã dùng là chỉ cưới xin giữa những người đồng đạo. Truyền thống này có ảnh hưởng rất tốt trên đời sống gia đình, vì bí quyết hạnh phúc lứa đôi há không phải là việc ý hiệp tâm đầu đó sao? Thế mà hai người ý hiệp tâm đầu sao được khi có tín ngưỡng khác nhau? Do đó, mặc dù ngày nay Hội Thánh rộng rãi hơn về phép chuẩn hôn nhân khác đạo, nhưng hạnh phúc lâu dài của những cuộc hôn nhân này vẫn đòi hỏi rất nhiều cố gắng của đôi bên. Bên có đạo phải tăng cường đời sống đức tin và đức mến mới trông cậy đạt được điều Thánh Phaolô đã viết rằng: chồng ngoại thì được thánh hóa nhờ vợ, và vợ ngoại thì được thánh hóa nhờ chồng… và con cái cũng là Thánh ( 1C7,14 ). Còn bên không công giáo cũng phải nỗ lực lắm mới có thể hiểu biết được tạm đủ lập trường đức tin của bạn mình, để trung thành với những cam kết khi xin phép chuẩn hôn nhân khác đạo. Thế nên, muốn được phép chuẩn này, hai bên phải trình bày sự việc sớm với linh mục quản xứ để thời gian được giúp đỡ và hướng dẫn về mặt tôn giáo kéo dài trên nhiều tháng, và nếu được trên nhiều năm.

 

          5, Trong giáo lí hôn nhân chắc chắn phải có mục nói về kế hoạch hóa gia đình và giáo dục con cái. Đành rằng đông con vẫn còn là dấu hiệu của một gia đình có phúc. Nhưng cha mẹ nen nhớ mỗi người con cũng là một người Con Chúa và mang hình ảnh của Người. Nó phải được những điều kiện lớn lên và sinh sống xứng đáng với phẩm giá và định mệnh cao cả của con người. Do đó sinh ra con cái là một vinh dự, nhưng đồng thời cũng là một trách nhiệm. Phải có ý thức và tinh thần trách nhiệm trong việc truyền sinh. Phải do khả năng và điều kiện nuôi dưỡng và giáo dục con cái trước khi sinh ra chúng. Đó là ý nghĩa của việc kế hoạch hóa gia đình.

 

          Còn về cách thức thi hành kế hoạch này, chúng ta đã có những chỉ dẫn của Hội Thánh. Các phương pháp tự nhiên bao giờ cũng lành mạnh hơn cả và tôn trọng được nhiều mặt trong đời sống gia đình, đang khi các phương pháp nhân tạo có vẻ kiến hiệu về một  mặt nhưng có thể lại làm suy thoái nhiều mặt khác cũng rất cần cho hạnh phúc trọn vẹn của gia đình. Đàng khác, nếu hạnh phúc càng cao quý càng phải mua bằng giá đắt, thì không lẽ bậc cha mẹ lại từ khước hi sinh trong công việc vinh dự này là biết tự kiềm chế trong tinh thần trách nhiệm ? * Nếu có ý chí chia sẻ hi sinh với Đức Giêsu Kitô trong mầu nhiệm Thập giá, bậc cha mẹ sẽ được ơn nên thánh bằng chính những công việc của đời sống hôn nhân.

 

          Đang khi ấy, việc giáo dục con cái cũng đòi hỏi rất nhiều cố gắng và tận tụy. Trong nhiều Thư Chung trước đây, chúng ta đã nói đến những khía cạnh phải giáo dục con cái về mặt đạo đức từ khi chúng còn bé thơ và phải cộng tác với nhà trường để dạy dỗ chúng cho nên người. Hôm nay, tôi muốn nhắc lại một lần nữa để các gia đình nhớ trách nhiệm của mình trong việc theo dõi, giúp đỡ và đào tạo đời sống đức tin cho giới trẻ ở mọi lớp tuổi. Và việc này cần liên hệ mật thiết với các linh mục coi xứ.

 

          Nhưng cũng còn một điều khác nữa chúng ta cần phải nói với nhau. Con cái lớn lên phải đi vào xã hội và dần dần phải biết đóng góp phần của mình vào đời sống Dân Tộc. Đừng bao dung, nhân nhượng một cách vô lí và bất công trong vấn đề này kẻo làm hư con cái. Vẫn biết nước nhà đang có nhiều khó khăn về mặt tổ chức, nhưng càng như vậy, sự đóng góp của mỗi người mới càng khẩn thiết. Chúng ta hãy ý thức: con cái chúng ta không thể lớn lên trong vinh dự, nếu không trưởng thành trong các nghĩa vụ đối với Quê Hương và xã hội.

 

          6, Cũng theo chiều hướng ấy, tôi muốn kêu gọi tinh thần sáng suốt của bậc phụ huynh trong trách nhiệm gia đình đóng góp vào công ích xã hội. Chúng ta muốn bảo vệ ngôi nhà của chúng ta và làm cho nó luôn giàu đẹp hơn, thì cũng không được quên bảo vệ ngôi nhà Việt Nam và làm cho Nước Nhà mỗi ngày một thêm giàu mạnh. Chỉ biết ngôi nhà của mình mà không quan tâm đến Nước Nhà là thiển cận và nguy hiểm. Chúng ta hãy tỏ ra sáng suốt và xứng đáng trong việc chu toàn các nghĩa vụ thuộc đời sống xã hội và Dân tộc. Có như vậy, mỗi gia đình mới khỏi là một ốc đảo và mới thấy hạnh phúc được đảm bảo và rộng rãi.

 

          Anh Chị Em thân mến!

          Những điều trên đây trở nên dễ hiểu và dễ thi hành khi được đem ra suy nghĩ trong bầu khí phụng vụ của cao điểm Mùa Chay. Chúng ta đang cử hành mầu nhiệm Chúa chịu chết và sống lại cho Hội Thánh được tái sinh và cho chúng ta được đổi mới trong Hội Thánh. Chúng ta không thể cử hành những mầu nhiệm cứu độ này mà chỉ nghĩ  đến việc cải tạo bản thân, chúng ta phải thao thức làm “đẹp đạo” nữa*. Các Linh mục với Hội đồng giáo xứ trong dịp này phải có những suy nghĩ và quyết tâm đưa giáo xứ lên một bậc thánh thiện mới. Các Tu sĩ Nam Nữ cần làm rực rỡ hơn Chứng tá của cộng đoàn mình. Và Anh Chị Em giáo dân hãy thánh hóa đời sống gia đình để Hội Thánh của Chúa được xinh đẹp ngay từ nơi có hai người hợp nhất nhân Danh Chúa. Làm như vậy, anh chị em không những chia sẻ nỗi bận tâm thánh hóa của Đức Giêsu Kitô trong mầu nhiệm Cứu Thế khi Người xả thân cứu độ gia đình nhân loại, mà anh chị em còn tham dự vào công việc chung của Hội Thánh năm nay, đang chuẩn bị Thượng Hội Đồng các Giám mục Thế Giới về đời sống gia đình.     

 

          Xin Chúa ban cho Anh Chị Em hết thảy được nhiều ơn của mầu nhiệm Tử nạn và Phục sinh

 

                   Thân ái kính chào Anh Chị Em.

 

                                      Đà Lạt, ngày 01 tháng 03 năm 1980.

 

 

                                      Bartôlômêô NGUYỄN SƠN LÂM.

                                        Giám mục Giáo phận Đà Lạt.

 

 


Mục Lục Các Bài Giảng Của ĐC Mathôlômêô Nguyễn Sơn Lâm