CHÚA NHẬT 23 THƯỜNG NIÊN
Chinh phục người anh chị em
Lắng nghe sứ điệp của bài Tin Mừng (Mát-thêu
18:15-20)
Trong bài giảng của Chúa Giê-su về Giáo Hội, Người đã đề cập
tới một vấn đề rất tế nhị, nhưng cũng rất thiết thực, đó là việc giúp nhau sửa
đổi lỗi lầm. Việc sửa lỗi người khác được
thực hiện trong những hoàn cảnh khác nhau nên cũng thể hiện những mục đích khác
nhau. Cha mẹ sửa dạy con cái là vì muốn
con cái họ nên người. Bạn bè giúp nhau sửa
lỗi là vì muốn biểu lộ tình thân của họ.
Riêng đối với trường hợp trong một cộng đoàn Giáo Hội anh chị em sửa lỗi
cho nhau thì Chúa Giê-su lại xác định cho nó một mục đích thật độc đáo, Người
nói: “Nếu kẻ ấy chịu nghe anh, thì anh
đã chinh phục được người anh
em”. Nói khác đi, Chúa Giê-su cho chúng
ta một định nghĩa thật mới mẻ về việc sửa lỗi nhau: sửa lỗi là chinh phục!
Quả thực rất ít người trong chúng ta để ý tới ý tưởng ngộ
nghĩnh này. Khi “chinh phục” người khác
là chúng ta cố gắng chiếm được toàn diện con người của họ. Chiều kích toàn diện ấy cho chúng ta thấy sửa
lỗi không chỉ tuyệt đối nhắm đến một điểm, mà là tất cả con người. Con người chúng ta có cả những điểm xấu lẫn
điểm tốt. Cho nên khi sửa lỗi nhau,
chúng ta cũng đừng quên những điểm tốt của người khác và điều này sẽ giúp việc
sửa lỗi giữ được sự quân bình. Tâm lý
cho thấy khi người bị sửa lỗi nhận ra mình được tôn trọng thì họ sẽ đỡ cảm thấy
bị “mất mặt”. Chính Chúa Giê-su đã dạy
chúng ta phải làm thế nào để người bị sửa lỗi không bị mất mặt: “Anh hãy đi sửa lỗi nó, một mình anh với nó mà thôi”. Đây là bước đầu của một cuộc chinh phục.
Chinh phục người anh chị em nghĩa là đem họ về cho
Chúa. Chúng ta chỉ là dụng cụ Chúa sử dụng. Đích tới của việc sửa lỗi không phải là chúng
ta, nhưng là Chúa. Chắc chắn điều này phải
làm chúng ta suy nghĩ thật nhiều, nhất là bậc cha mẹ và bề trên. Với chúng ta, đích tới thường là để cho người
bị sửa lỗi nhận biết quyền hành hay thế giá của chúng ta. Cha mẹ dạy bảo con cái mà chúng không nghe
thì cha mẹ cho là chúng không kính trọng quyền hành của mình. Cho nên giận dữ. Nhiều khi buông xuôi và không ngó ngàng. Hoặc tệ hơn nữa thì từ con, đuổi khỏi
nhà. Có lẽ chính Giáo Hội cũng đã và vẫn
còn mắc phải lầm lỗi này!
Điểm cuối cùng của bài Tin Mừng xem ra không liên hệ gì tới
việc sửa lỗi anh chị em cả. Có chứ, liên
hệ rất mật thiết nữa là khác. Sửa lỗi
nhau nếu không được thực hiện trong môi trường cầu nguyện thì khác gì công an
hay cảnh sát bắt tội phạm, hoặc khác gì một cuộc “đấu tố” đầy máu me của nhân
dân! Cho nên Chúa Giê-su cũng dạy chúng
ta rằng sửa lỗi anh chị em là “hợp lời cầu xin” nữa. Qua cầu nguyện, sự hiện diện của Chúa sẽ đem
lại yêu thương, cảm thông và tha thứ. Đó
là những thái độ căn bản phải có khi chúng ta sửa lỗi anh chị em.
Sống sứ điệp Tin Mừng
“Anh em hãy nên hoàn thiện, như Cha anh em trên trời là Đấng
hoàn thiện” (Mát-thêu 5:48). Sửa lỗi anh
chị em là một phương thức để chúng ta giúp nhau nên hoàn thiện. Tuy nhiên thực hành việc sửa lỗi không phải
là điều luôn luôn dễ làm, mà đúng hơn, đó là một cuộc “chinh phục”. Chúng ta không chinh phục bằng sức mạnh, đe dọa,
tố cáo với ác ý, trả thù hoặc bằng những phương tiện không chính đáng như người
đời thường làm. Chúa Giê-su dạy chúng ta
hãy theo gương Người mà “chinh phục” thế gian về cho Chúa Cha, trong yêu thương
và cầu nguyện.
Tuy Chúa Giê-su có đề nghị hai bước kế tiếp khi việc sửa lỗi
không thành công ở giai đoạn chỉ có giữa người sửa lỗi với người bị sửa lỗi mà
thôi, nhưng đó là điều bất đắc dĩ, đồng thời cũng là nhắc nhở chúng ta đừng vội
vàng “đốt giai đoạn” để rồi cuộc chinh phục biến thành mây khói hoặc gây phản cảm
vô cùng tai hại.
Đặc biệt trong môi trường Giáo Hội, nhất là những đơn vị nhỏ
hơn như giáo phận, giáo xứ, hội đoàn, việc sửa lỗi anh chị em rất dễ dàng trở
thành phương tiện để loại bỏ, kèn cựa, phô trương quyền hành, nói tóm lại thiếu
hẳn tình bác ái Chúa dạy chúng ta. Vì thế,
bài Tin Mừng hôm nay đòi chúng ta phải xét lại vấn đề một cách nghiêm túc!
Lm. Đa-minh Trần đình Nhi